implant

Atasözü Nedir-Kısaca-Tanımı

Atasözü genel bir kuralı ortaya koyarak öğüt veren, uzun gözlemler ve deneyimler sonucu meydana getirilmiş halkın ortak sözleridir.
Atasözlerinin Özellikleri:

1. Atasözleri anonimdir. Atalarımızdan bu günlere kadar gelmiş, ilk söyleyeni belli olmayan öğüt verici sözlerdir.
Hem gerçek hem de mecaz anlamı olan atasözleri kinayelidir. Kinaye genellikle söz sanatları konusunda karşımıza gelir.

Çivi çiviyi söker. (Gerçekten de bir çiviyi çıkarmak için ustalar başka bir çivi kullanırlar. Mecazi olarak ise güç bir şey, güçlü bir şeyle yenilir anlamı taşımaktadır.)

Boş başak dik durur. (Gerçek anlam olarak boş olan başağın bir ağırlığı olmayacağı söylenmiştir. Mecazi olarak ise boş kafalı insanlar kendilerini beğenir, başlarını yukarı kaldırırlar anlamı vardır)
2. Atasözleri kalıplaşmış söz öbekleridir. Sözcüklerin hiçbirinin yeri değiştirilemez ve başka bir sözcük atasözlerindeki kelimelerin yerine kullanılamaz.

Çobansız koyunu kurt kapar. (Çobansız koyunu tilki kapar/yanlış olur)

Yuvarlanan taş yosun tutmaz. (Taş yuvarlanınca yosun tutmaz, /yanlış olur)

3. Atasözleri genellikle mecazi bir anlam taşırlar. Gerçek anlamları olan atasözleri de vardır.

Dostun attığı taş baş yarmaz, (mecazlı)

Körle yatan şaşı kalkar, (mecazlı)

Arı bal alacağı çiçeği bilir, (mecaz+gerçek)

Hamama giren terler, (mecaz+gerçek)

Adamı iyisi iş başında belli olur, (gerçek anlam)

Dost ile ye iç alışveriş etme, (gerçek)

Son pişmanlık fayda etmez, (gerçek)

4. Atasözleri genellikle cümle halindedir ve öğüt verir. Deyimler ise genellikle mastar halinde olur ve bir kavramı karşılar.

Ağaca dayanma kurur, insana dayanma ölür, (atasözüdür/ öğüt vermiş) Kulağına küpe olmak (deyimdir/unutmamak kavramını karşılar)

5. Atasözleri genellikle geniş zaman ya da emir kipi ile çekimlenmiştir. Deyimler mastar halinde olduğu için her kipe ve şahsa göre çekimlenebilir. Mızrak çuvala sığmaz, (geniş zaman/atasözü)

Sırrını açma dostuna, o da söyler dostuna! (emir kipi/atasözü)

Boyun eğmek (deyim) Düşman sonunda bize boyun eğdi, (boyun eğmiş/ boyun eğiyor)

6. Birbirleriyle yakın anlamlı atasözleri de vardır.

Bir ipte iki cambaz oynamaz.

-Bir çöplükte iki horoz ötmez

-Aman dileyene kılıç kalkmaz.

-Eğilen baş kesilmez.

-Mum dibine ışık vermez.

-Terzi kendi söküğünü dikemez.

7. Anlamca çelişen atasözleri de vardır.7. Anlamca çelişen atasözleri de vardır.

Borçsuz çoban yoksul beyden yeğdir. —-> Borç yiğidin kamçısıdır.
Öfke baldan tatlıdır. ——-» Öfkeyle kalkan zararla oturur.
Akıllı düşman, akılsız dosttan iyidir. ——–» Akıllı köprü bulana kadar, deli suyu geçer.

8. Atasözleri bir tecrübeye dayanan sözlerdir. Tabiat olaylarıyla alakalı atasözleri bunun en güzel kanıtıdır.

Mart kapıdan baktırır, kazma kürek yaktırır.

Şahin küçüktür ama koca turnayı havadan indirir.

Tarlayı taşlı yerden, kızı kardaşlı yerden!

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir