implant

Dünya Edebiyatında Romanın Tarihsel Gelişimi

Romanın gelişimi, kentsoylu sınıfın zaferine, toplum düzeni içinde bireylerin hak ve özgürlük sahibi oluşuna, eski kast sisteminin yıkılışına, laik düşüncenin yerleşmesine, demokratik rejimlerin ortaya çıkmasına sıkı sıkıya bağlıdır.Roman sanatının ilk başarılı örneği sayılan Don Kişot (Cervantes) XVII. yüzyılın ürünüdür. Roman türü asıl gelişimini XVIII. ve XIX. yüzyıllarda göstermiştir.

Bu gelişmede, yukarıda saydığımız etkenlerin yanı sıra basım tekniğinin ilerlemesi, okur-yazarlığın halk tabakası arasında da yaygınlaşması, bunun sonucu olarak yazarların halka yönelmesi, romanlarda halktan kişilerin günlük yaşayışlarının ele alınması gibi değişim ve ilerlemelerin de önemli payı vardır. Böylece roman sanatı XIX. yüzyılda, özellikle İngiltere, Fransa ve Rusya’da önemli bir gelişme göstermiştir.

Bu aşamanın önemli adlarını şöyle sıralayabiliriz: İspanyol edebiyatında Cervantes; Fransız edebiyatında Stendhal, Balzac, Gustave Flaubert, Victor Hugo, Emile Zola; İngiliz edebiyatında Charles Dickens; Rus edebiyatında Gogol, Dostoyevski, Tolstoy.

Romanın edebiyatımızdaki tarihi gelişimi

Edebiyatımızda roman türü, ilk kez Tanzimat döneminde ortaya çıkmıştır. Edebiyatımızda ilk roman çevirisini Yusuf Kamil Paşa yapmıştır. Çevirdiği roman, Fransız yazar Fenelon’un “Telemak”ıdır. Bu dönemde Şemsettin Sami, “Taaşşuk-ı Talat ve “Fitnat” adlı eseriyle ilk yerli roman örneğini verir. Recaizade Mahmut Ekrem, realist etkiler taşıyan “Araba Sevdası”nı yazar.

Tanzimat döneminde başlayan roman çalışmaları Servet-i Fünun döneminde daha olgun bir seviyeye ulaşır. Halit Ziya Uşaklıgil’le romanımız teknik olarak daha sağlam, Batılı bir nitelik kazanır. Milli Edebiyat döneminde Halide Edip, Reşat Nuri, Yakup Kadri gibi sanatçılarla romanımız gelişimini sürdürür.

Bu süreç içinde roman dili yalınlaşır, realist nitelikler iyice yerleşir. Cumhuriyet Dönemi’nden günümüze kadar romandaki gelişme ve değişmeler devam etmiştir. Konu çeşitliliği artmış, toplumsal ve bireysel yaşamı farklı boyutlarıyla ele alan romanlar yazılmıştır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir