Yapıtları geçim sıkıntısı yazdığı piyasa malı metin ve kültür birikimini anlatan gerçek metinler olmak üzere iki grupta ele alınmalıdır. Para sıkıntısı ile  yazdığı eserlerde Server Bedii takma adın kullanmıştır. Bu eserler Cingöz Recai serisi başta olmak üzere çoğu polisiye kıskançlık, sahtekarlık, aşk gibi adlarla ifade edilecek eserlerdir. Asıl eserleri ise edebiyatımıza damga vurduğu eserlerdir. Bu eserlerde bilinç akışı tekniği, iç diyalog, iç monolog, ispritizma, anlatıcının rolü ve psikonalitik durumlara yer vermiştir.

-Eşya ile roman karakterlerinin ruh halleri arasında bir ilişki kurmak, onun önemli özelliklerindendir.

-Peyami Safa eserlerinde olaydan çok ruh çözümlemelerine önem vermiş Lale Devri’nden beri bir türlü yoluna girmeyen yanlış Batılılaşmanın yol açtığı bunalımları, bocalamaları, ahlak çöküntüsünü, kuşaklar ve sosyal çevreler arasındaki çatışmaları ele almıştır.




-Ansiklopedik bilgilere sahip olan Peyami Safa’nın akıcı, canlı, sade bir dili vardır.

-Sanatçı her şeyin kaynağını maddeye indirgeyen anlayışın karşısında durmuş, ruhun inceliklerine dayalı manevi değerleri ön plana çıkarmıştır.

-Roman hem insanın ruhunun hem de toplumun aynası olmalıdır diyen Peyami Safa bu fikriyle hem realistleri hem naturalistlerî hem de romantikleri bir noktaya amaçlar.

-İlk romanı Sözde Kızlar’dan itibaren toplumun çeşitli yaralarını deşen, insan psikolojisini derinlemesine tahlile girişen sanatçı, I. ve II. Dünya Savaşlarının getirdiği şartların toplumun yerleşik değerlerini nasıl altüst ettiğini ele alır.

-Dokuzuncu Hariciye Koğuşu adlı eserinde yalnızlık, hastalık sıkıntıları ve kimsesizlik duyguları içinde acı çeken adsız bir kahramanın ruhsal sıkıntılarını anlatırken aynı zamanda varlıklı bir muhitte sığıntı olarak yaşayan ve sevgisine karşılık bulamayan ben merkezli bir bakış açısıyla yansıtır.

-Sanatçı Süngülerin Gölgesinde adlı hikâyesinde ve Biz İnsanlar adlı romanlarında Milli Mücadele’yi konu eder.

-Otobiyografik bir roman olan ve yazarın anı defterinden nakledilen Fatih-Harbiye adlı eserinde;: farklı kültürleri, dünya görüşlerini ve yaşama biçimlerini sembolize eden iki mekanı (Fatih ve Harbiye) karşı karşıya getirir. Doğu-Batı çatışması üzerine kurulan eserde verilmek istenen mesaj eser kahramanı Neriman’ın yaşadığı bunalımlar ve iç çatışmalarda gizlidir.

-Bir Tereddütün Romanı da otobiyografik izler taşıyan eserlerindendir. Bu romanda bir bakıma kendi öz eleştirisini yapan sanatçı, eserde I. Dünya Savaşı’nın sebep olduğu felaketler ve bunların insanda açtığı yaralar, buhranlar, ruh çöküntüsü, iki kadın arasında bocalayan bir kişinin üzerinden okuyucuya yansıtılmıştır.

-Bir bilim adamı tarzıyla ele alıp sanatını ideolojisine kurban ettiği eseri ise Matmazel Noralya’nın Koltuğu adlı eserdir. Eserde karşılaştığı birtakım doğaüstü olaylara bu yüzden de kuşkulara kapılıp tereddüt içinde bulunan Doktor Ferit’in çevresindeki bazı kişilerin telkinleriyle şüphe ve tereddütlerinden kurtularak huzura kavuşması anlatılır.

-Eserlerinde yoğun bir sosyal tenkite yer veren Safa, güçlü bir gözlemci ve anlatıcıdır.

-Betimlemelerinde oldukça başarılıdır.

Peyami safa eserleri

Roman: Gençliğimiz, Şimşek, Sözde Kızlar, Mahşer, Bir Akşamdı, Canan, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu, Fatih – Harbiye, Bir Tereddüdün Romanı, Biz İnsanlar, Matmazel Noralya’nın Koltuğu, Yalnızız

Öykü: Bir Mekteplinin Hatıraları, Aşk Oyunları, Süngülerin Gölgesinde, Ateş Böcekleri, Karanlıklar Kralı İstanbul Hikâyeleri

Diğer aramalar:peyami safa edebi kişiliği