implant

Yapı Bakımından Bağlaçlar-Nedir

Türkçede bağlaç türeten özel ekler bulunmadığından dolayı dilimiz bağlaç türünde sözcük oluşturmak için sözcük ve eklerin kullanış özelliklerinden yararlanmıştır. Bağlaçlar bu oluşum süreçleriyle bağlantılı olarak yapılarına göre “basit, türemiş, bileşik, öbekleşmiş” olmak üzere dört ana başlık altında İncelenmektedir.

1. Basit Bağlaçlar:

Yapım eki almamış ve başka bir sözcükle bir araya gelerek birleşiklik oluşturmamış olan bağlaçlardır. “Ama, ancak, bile, de, eğer, elbet, fakat, galiba, hani, hatta, ile, lâkin, madem, nitekim, örneğin, ve, yani, zira” basit bağlaçların başlıcalarıdır.

Orada bir köy var uzakta, gitmesek de görmesek de…

Galiba ben işe geç kaldım arkadaşlar!

Eğer bir masal perisi girerse rüyalarına…

Elbet birgün buluşacağız, bu böyle yarım kalmayacak!

Madem uyku yarı ölüm, canıma gecedir kasteden!

2.Türemiş Bağlaçlar

Yapım eki alarak türetilmiş olan bağlaçlardır. “Açıkçası, kısaca, üstelik özetle, yalnız…” bazı türemiş bağlaçlardır.
Üst-e-lik seni sevmek haşlanmış pirinçleri beyazlatır.

Çay istedi bizden; valn-ız evde çay kalmamış, (yalın)

Söylediklerini çok güzel, ac-ık-cası ben bu kadar beklemiyordum.

3.Birleşik Bağlaçlar

İki sözcüğün bir araya gelerek hem anlamca hem de yapıca birleşmesi sonucu oluşan bağlaçlardır. “Belki, çünkü, yoksa, halbuki, mademki, meğerki, oysa, oysaki, veya, veyahut, yoksa, lâkin…” başlıca birleşik bağlaçlardır.

Mademki insandır saygımız vardır, (madem+ki)

Oysaki bir anne duası kadar içten sevmiştim seni! (o+ise)

Meğerki her şey hüzünmüş, hüzün gerçek yüzünmüş! (meğer+ki)

Yoksa siz hâlâ annenizin margarinini mi kullanıyorsunuz? (yok+ise)

, Paranın kıymetini bilmez çünkü hiç kazanmamış ki! (için+ki)

Özel üniversite veya devlet üniversitesi yazıp üniversiteli olacağım! (ve+yâ)

Öbekleşmiş Bağlaçlar

Birden fazla kelimenin bir araya gelerek oluşturdukları anlamlı grup “öbek” oİarak adlandırılır. Öbekleşmiş bağlaçlar birden fazla sözcükten oluşan ve sözcükleri birbirinden ayrı yazılan bağlaçlardır.

Desem ki vakitlerden bir nisan akşamıdır!

Gel gelelim kuru fasulyenin faydalarına

İster ev al ister araba, aslını sakın unutma!

Ya benimsin ya toprağın!

Kitap oku ya da test çöz!

Denil mi ki kavuşmalarımız topal ayrılıklarımız koşar adım!

Diyelim ki üşüyorsun kısacık bir ömrün sığınağında!

Hiç değilse içimizde birazcık merhamet var!

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir